You are here

Dodijeljeni grantovi za razvoj nauke

11/12/2019

Na svečanosti koju je 11. decembra 2019. godine upriličilo Ministarstvo nauke dodijeljena su sredstva za doktorske stipendije, inovativne projekte, dva nova centra izvrsnosti, strateška partnerstva u sprovođenju predakceleracijskog programa inovativnih startapova, kao i godišnje nagrade najuspješnijim naučnicima i inovatorima. Ceremoniji dodjele grantova prisustvovao je predsjednik Vlade Duško Marković, koji je uručio doktorske stipendije, dok je ministarka Sanja Damjanović uručila grantove inovativnim projektima, centrima izvrsnosti, strateškim partnerstvima u sprovođenju predakceleracijskog programa inovativnih startapova.

Predsjednik Privredne komore Crne Gore, Vlastimir Golubović prisustvovao je ovoj svečanosti.

Privredna komora Crne Gore dio je konzorcijuma koji vodi Univerzitet Donja Gorica, a koji je dobio sredstva Ministarstva nauke za osnivanje Centra izvrsnosti za digitalizaciju procjene rizika u oblasti mikrobiološke bezbijednosti hrane i parametara kvaliteta radi precizne potvrde autentičnosti hrane, čiji je akronim Food Hub.

Konzorcijum čini 12 institucija, a planirano je da se ustanovljavanjem Centra izgrade potrebni kapaciteti i podstakne razvoj procjene rizika u oblasti bezbjednosti hrane i na taj način postane važan činilac zdravstvene zaštite cjelokupnog stanovništva, podstiče održivu proizvodnju hrane u CrnojGori na bazi izvornih resursa i novih tehnologija.

Opšti cilj Centra, definisan u projektnoj aplikaciji, je da ponudi pouzdana, naučno zasnovana rješenja za uklanjanje rizika za bezbijednost hrane i identifikovanje opasnosti, digitalizovane alate za procjenu rizika u oblasti bezbjednosti hrane, pouzdano sertifikovanje i praćenje autentičnosti hrane, promociju i spremnost za upotrebu aplikacija u industriji proizvodnje hrane i sektoru turizma.

Pored struktuirane, naučne procjene rizika koja uključuje laboratorijsku i genetsku analizu, Food Hub će se usredsrediti i na potrebu razvoja odgovarajućeg softvera sa integrisanim upravljanjem podacima, povezivanjem podataka i interaktivnim analizama prehrambenog lanca. Softver će podržati mogućnost analize unakrsne kontaminacije, geografskih odnosa, udruživanja i praćenja.

Ovlašćenja konzorcijuma obuhvataju razvoj naučne osnove za procjenu rizika u oblasti bezbjednosti hrane, valorizaciju, optimizaciju proizvodnje zasnovane na genetskoj i molekularnoj analizi, unapređenje i standardizaciju proizvodne tehnologije i stvaranje novih patenata. Pored toga, cilj konzorcijuma je unapređenje kvaliteta i bezbjednosti proizvodnje hrane i definisanje standarda kvaliteta i bezbjednosti hrane, što obuhvata sve od zaštite regiona porijekla do parametara kvaliteta, protokola i postupaka koji će garantovati visok kvalitet i bezbjednost hrane. Konzorcijum će se još baviti i problemom nedostatka stručnog kadra i obuke za nauku od vrhunskogz načaja u CrnojGori, kao što su bioinformatika, molekularnabiologija, genomika, kao i jačanjem sektora nauke o hrani. Takođe, planirani su programi obuke koji će biti primarno usmjereni na mlade istraživače koji će se obučavati u međunarodnim naučnim partnerskim institucijama kako bi uspostavili ekspertizu u Crnu Goru i održali dugoročnu saradnju sa njima. Food Hub će imati važnu misiju da poboljša i valorizuje postojeće prednosti crnogorske proizvodnje hrane i stvori kritičnu masu naučnika, kompanija i stranih partnera u cilju razvoja održive proizvodnje hrane, prateći time trendove politika EU.

Konačno, proizvodnja bezbjedne i kvalitetne hrane će služiti kao snažna baza za turistički sektor, promovišući crnogorsku autohtonu hranu kao izvozni artikal preko turističke ponude. Najuočljiviji direktni društveno-ekonomski razvojni uticaj Food Hub-a jeste stvaranje novih kćerki kompanija i start ap preduzeća, unapređenje postojećih domaćih kompanija i privlačenje novihinvesticija.

U pogledu prioriteta utvrđenih u Strategiji pametne specijalizacije (S3) (2019-2024), od osam inovativnih projekata koji su dobili grantove tri u okviru prioriteta Informaciono-komunikacione tehnologije, tri u okviru prioriteta Održiva poljoprivreda i lanac vrijednosti hrane, dok su dva projekta u okviru Energije i održive životne sredine.

Na pet projekata ostvareno je partnerstvo između privrednih subjekata i naučnoistraživačkih ustanova, a na tri projekta partnerstvo između privrednih subjekata. Na jednom inovativnom projektu planirano je i osnivanje spin-off preduzeća.