You are here

Građevinski radovi u 2020. godini vrijedni 757,1 milion eura

31/03/2021

Na sjednici Odbora udruženja građevinarstva i industrije građevinskih materijala (IGM) Privredne komore Crne Gore, održanoj 31. marta 2021, predstavljen je Izvještaj o radu OU građevinarstva i IGM za 2020. godinu, te usvojena odluka o osnivanju Grupacije geodetskih organizacija. Članovima Odbora predstavljen je kratak film o cirkularnoj ekonomiji u proizvodnji cementa u preduzeću Lukavac cement, kao i projekat Regionalni fond za izazove i Analiza dualnog obrazovanja za period 2017. do 2021. godine.

Sjednicu je vodio predsjednik Odbora Mile Grujić uz podršku sekretara Balše Rakčevića, a u radu su, pored članova, učestvovali, izvršni direktor fabrike Lukavac cement Stjepan Kumrić, direktor Centra za stručno Obrazovanje Duško Rajković, potpredsjednik Komore Pavle Radovanović, direktor Sektora za obrazovanje i kvalitet u Komori dr Mladen Perazić, te   direktorica Sektora udruženja Privredne komore Slavica Pavlović. Sjednici je takođe, putem online platforme, prisustvovao i Mervan Avdović, potpredsjednik Opštine Pljevlja.

Sekretar Balša Rakčević istako je da se u sektoru građevinarstva u posljednjih nekoliko godina ostvaruje značajan rast svih pokazatelja.

- Vrijednost građevinskih radova u 2019. dostigli su nivo od 801 mil. eura, dok su tokom građevinskog buma u 2008. godini iznosili 287,9 mil. eura. Vrijednost izvršenih građevinskih radova u 2020. godini iznosila 757,1 mil. eura i manja je za 5,4% u odnosu na uporedni period prethodne godine kada je iznosila 801 mil.eura - zaključio je on.

Rakčević je rekao da tražnja za radnom snagom u ovom sektoru bilježi značajan rast, i da je tokom 2019. godine u ovoj grani privrede prosječno radilo nešto malo više od 14.000 radnika, što čini 6,9% ukupnog broja zaposlenih, sa prosječnom bruto zaradom od 667 eura.

Na sjednici je istaknuto da je u 2020. godini u Crnoj Gori izdato 224 građevinske dozvole i prijave radova. Ukoliko se posmatra ukupan broj stanova i njihova površina, prema izdatim prijavama radova u posmatranom periodu predviđeno je građenje 1297 stanova ukupne površine od 74.311 m². Za uporedni period 2019. izdate su 197 građevinske dozvole i prijave radova za predviđenih 1580 stanova ukupne površine 89.187 m² .

Na sjednici je zatraženo da se, na osnovu podataka iz Monstata i nadležnog Ministarstva, uradi i dodatna analiza građevinskih dozvola, koja će omogućiti uvid u to koliko je stanova namijenjeno za dalju prodaju, a koliko za stanovanje.

Cirkularna ekonomija u fabrici za proizvodnju cementa ‘’Lukavac cement’’

Stjepan Kumrić, izvršni direktor fabrike Lukavac cement, predstavio je kratak film o svojoj fabrici koja je vodeći je proizvođač “portland” i zidarskog cementa u Bosni i Hercegovini.

Ova fabrika je od 2001. godine članica ugledne poslovne grupacije Asamer iz Austrije, a svojim inovativnim pristupom i strategijom kontinuiranog ulaganja u najsvaremenije tehnologije 2008. godine  proglašena je najvećom green field investicijom i najboljim stranim investitorom u Bosni i Hercegovni.

Kumrić je istakao da je još davne 1974. godine pokrenuta proizvodnja u Fabrici cementa Lukavac, a već 1976. godine ostvaren projektovani kapacitet od 340.000 tona cementa.

- Naša fabrika inovativnim pristupom, gradnjom modernih postrojenja i uvođenjem najnovijih tehnologija godišnje proizvede 700.000 tona klinkera te preko 900.000 tona različitih vrsta cementa - rekao je on.

Članovi Odbora su u upoznati i sa načinom dopremanja sirovine za proizvodnju koja se izvodi u krugu fabrike žičarom, kamionima željeznicom, te procesom sušenja materijala koji se vrši plinovima iz rotacione peći, a mljevenje u vertikalnom mlinu sirovina. Istaknuto je da se pečenjem sirovinskom brašna dobija klinker, koji se koristi kao poluproizvod za proizvodnju cementa, a sve četiri vrste cementa koje se dobijaju, kao i zidarski malter, u skladu su sa bosanskohercegovačkim i evropskim standardom EN 197-1 i u potpunosti prilagođeni da odgovore svim najnovijim zahtjevima u građevinarstvu. Kumrić je naveo da se investitranjem u proizvodne pogone povećava udijel korištenja alternativnih goriva u energetskom bilansu i da su kvalitet i okolinsko upravljanje ugrađeni u sve faze i aktivnosti nastanka proizvoda.

Kumrić je istakao da u svojoj laboratoriji ispituju materijale koji se upotrebljavaju u proizvodnji, jer je cilj zaštita okoline i zdravlja ljudi, njihova sigurnost i smanjenje bilo kakvih štetnih uticaja.

Na kraju, pozvao je kolege iz rudnika Pljevlja, kao i sve zainteresovane, da se upoznaju sa aktivnostima fabrike, proizvodnim procesom i najmodernijim evropskim postrojenjima, smatrajući da je od velikog značaja korišćenje otpada u cementnoj industriji.

Dualno obrazovanje

Direktor Centra za stručno obrazovanje Duško Rajković predstavio je Analizu dualnog obrazovanja 2017-2021. Dualno obrazovanje obezbjeđuje uslove za sticanje, usavršavanje i razvoj kompetencija učenika u skladu sa potrebama tržišta rada, a poslodavcima omogućava da obrazuju kvalifikovanu radnu snagu prema sopstvenim potrebama.

Istakao je da je interesovanje za zanatska zanimanja u porastu, zahvaljujući podršci Ministarstva prosvete i Privredne komore.

U školskoj 2020/2021. godini, 784 đaka pohađa nastavu u okviru dualnog sistema obrazovanja.

U cilju dalje afirmacije dualnog obrazovanja, neophodno je raditi na njegovoj promociji kroz aktivno učešće svih subjekata društva koji su dio obrazovnog sistema, uključujući podjelu odgovornosti u finansiranju.

„Uočen je kontinuirani trend rasta interesovanja poslodavaca u uključivanje u ovaj oblik obrazovanja“ ocjena je analize.

Rajković je istakao da je samo šest učenika iz građevinskog sektora koji ove godine pohađaju treći razred, i pozvao poslodavce na bolju saradnju sa obrazovnim sistemom, imajući u vidu ovako slabu zainteresovanost.

Ocijenjeno je neophodnim da se uzme u obzir ekonomsko poslovanje poslodavca kao osnovni kriterijum pri njihovom odabiru za izvođenje dualnog obrazovanja. Mehanizmi monitoringa i evaluacije rada poslodavaca treba da budu razvijeni i korišćeni u unapređenju kvaliteta dualnog obrazovanja.

- Nema kvalitetne radne snage ako je zajedno ne stvorimo - zaključio je Rajković.

Regionalni fond za izazove

Direktor Sektora za obrazovanje i kvalitet u Komori dr Mladen Perazić prezentovao je projekat Regionalnog Challenge Fonda (RCF), koji je vrijedan 25,5 miliona eura i namijenjen razvoju stručnog obrazovanja.

Perazić je istakao da će se ovim obezbijediti veća stručnost radne snage prilagođena potrebama tržišta rada. Sredstva za njegovu realizaciju izdvojilo je njemačko Savezno ministarstvo za ekonomsku saradnju i razvoj, a povjerena su Njemačkoj razvojnoj banci (KfW). Glavni implementacioni partner KfW-u je Komorski investicioni forum Zapadnog Balkana.

RCF će u naredne četiri godine podržavati projekte koje sprovode konzorcijumi sačinjeni od institucija za stručno osposobljavanje i obuku te partnerskih privatnih preduzeća, koja su uključena ili se planiraju uključiti u proces obrazovanja učenika za učenje kroz rad.

- Konzorcijumi obrazovnih institucija i kompanija, koji budu odabrani nakon procesa selekcije, moći će da dobiju bespovratna sredstva u iznosu od 150.000 do 600.000 eura. Nijedna država neće moći da dobije manje od 10 odsto sredstava, a ni više od 25 odsto. Vrlo je bitno da se svi akteri dobro pripreme kako Crna Gora mogla da povuče što više sredstava za ovaj projekat- zaključio je Perazić.

Grupacija geodetskih organizacija

Na sjednici OU građevinarstva donijeta je i odluka o osnivanju Grupacije geodetskih organizacija. Djelokrug rada Grupacije biće usmjeren na pružanje pomoći i podrške geodetskim kompanijama i razmatranje pitanja od značaja za njihov rad, kako bi se na organizovan i efikasan način rješavali problemi u ovoj oblasti.