You are here

Nacrt strategije razvoja energetike do 2030.

17/06/2013

Sigurnost snabdijevanja električnom energijom, razvoj konkurentskog tržišta energije i održiv energetski razvoj, glavni su prioriteti Energetske politike Crne Gore do 2030. godine. Crna Gora bi trebalo da do 2020. godine postigne energetsku samodovoljnost, a nakon toga da postane neto izvoznik električne energije, rečeno je prilikom prezentacije Nacrta strategije razvoja energetike do 2030. godine, na sjednici sjednici Odbora Udruženja energetike i rudarstva Privredne komore Crne Gore, 17. juna 2013. Nacrt je predstavio savjetnik Ministra ekonomije Nikola Jablan.

Strategijom razvoja energetike bliže se razrađuje i sprovodi Energetska politika Crne Gore do 2030. godine. Nacrt stategije i procjene njenog uticaja na životnu sredinu usvojeni su sredinom maja. U toku je javna rasprava o tim dokumentima koja će trajati do 28. juna 2013.

Da bi se ostvarili ciljevi Energetske politike da Crna Gora nakon 2020. bude izvoznik energije, te da 29,9 odsto energije 2030. godine bude iz obnovljivih izvora, predviđeno je da budu izgrađeni i stavljeni u funkciju novi izvori energije: termoelektrane Maoče i Pljevlja II, hidroelektrane Komarnica i Morača (u elektroenergetskom sistemu 2019. ili 2020.), vjetroelektrane (70 MW do 2030.), fotonaponske elektrane (30 MW), te da se 10 MW dobije iz spalionica otpada i 39 MW iz biomase. Da bi se ovaj, referentni scenario ostvario, procjena je da su potrebne investicije od 4,33 milijarde eura.

Strategija, između ostalog, predviđa: preispitivanje postojećih barijera za aktiviranje svih opcija dugoročnog razvoja energetike; održavanje, revitalizacija i modernizacija postojeće i izgradnja nove infrastrukture za proizvodnju, prenos i distribuciju energije na principima ispunjenja međunarodnih tehničkih standarda energetske efikasnosti, smanjenje gubitaka i negativnog uticaja na životnu sredinu; racionalno korišćenje energije u saobraćaju i unapređenje javnog transporta, uključujući željeznički saobraćaj, promociju energetski efikasnih i nisko-emisionih vozila, integraciju kriterijuma energetske efikasnosti u projekte saobraćajne infrastrukture; istraživanje nafte i gasa u crnogorskom podmorju i u kontinentalnom dijelu, kao i uglja u Pljevaljskom i Beranskom basenu; proaktivnu uloga politike države Crne Gore u nastojanjima da se obezbijedi pristup sistemima prirodnog gasa kroz međunarodne projekte (Jonsko-jadranski gasovod i drugi), razvoj sistema prirodnog gasa (uključujući izgradnju regionalnih gasovoda i postrojenja za korišćenje prirodnog gasa); poboljšanje sistema grijanja i/ili hlađenja u objektima; podsticanje istraživanja, razvoja, transfera i primjene ekološki održivih novih tehnologija u energetskom sektoru; povećanje ulaganja u obrazovanje i naučno- istraživačke projekte i podsticanje međunarodne saradnje u oblasti ekološki održivih novih tehnologija u energetskom sektoru, kao i uvođenje nastave iz oblasti energetike u obrazovni sistem;

Potencira se aktivna međunarodna saradnja na području energetike, postizanje dogovora sa susjednim državama u vezi optimalnog iskorišćenja zajedničkog hidropotencijala i upravljanja vodama, kao i planiranja i izgradnje novih elektroenergetskih interkonektivnih vodova za vezu sa tim zemljama.

Energetska politika predviđa povećanje efikasnosti poslovanja energetskih preduzeća smanjenjem operativnih troškova, tehničkih i komercijalnih gubitaka energije, uz opravdan povrat na investicije, kao i nastavak restrukturiranja EPCG AD i CGES AD prema principima relevantnog energetskog zakonodavstva EU.
Procjenu uticaja na životnu sredinu Nacrta strategije razvoja energetike u Crnoj Gori predstavila je direktorica Kancelarije u Crnoj Gori Regionalnog centra za zaštitu životne sredine jugoistočne Evrope Srna Sudar. Konstatovala je da je, ukoliko se uzmu u obzir ciljevi strategije, sa aspekta životne sredine najprihvatljiviji referentni scenario u odnosu na njegove alternative, bez obzira na to što predviđa gradnju dvije nove termoelektrane.

Odbor je takođe razmotrio informaciju o osnovnim mineralnim sirovinama u Crnoj Gori sa posebnim osvrtom na termoenergetske potencijale, koju je iznio dr Ratomir Stanic, tehnički direktor Rudnika uglja Pljevlja. On je kazao da su eksploatacione rezerve uglja (na području opština Pljevlja i Berane) 200 miliona tona. Termoenergetski potencijal uglja u pljevaljskoj Opštini omogućuje dugoročnu proizvodnju električne i toplotne energije, naveo je između ostalog, Stanić.
Na sjednici je predstavljen i projekat Evropski centar za informacije i inovacije.